Douglas Curran & Diepe Wildernis

Dossier Kunst

Vorige pagina Dossier Kunst
Dossier Kunst
Dossier Kunst A/Z
Volgende pagina Dossier Kunst

Douglas Curran

Het Tropenmuseum toont deze zomer een serie indringende portretfoto's van de Canadees Douglas Curran. In zijn foto's registreerde hij de belangrijkste geesten van de Chewa, de grootste bevolkingsgroep van Malawi. Met maskers en kostuums worden de geesten tot leven gebracht door leden van het religieuze nyau-genootschap. Currans fascinatie voor de geesten en gebruiken van de nyau brengt hem jaarlijks langere tijd in Malawi om de rituele maskerdansen vast te leggen.
Douglas Curran kwam in 1992 bij toeval in aanraking met de leden van een nyau-genootschap in centraal Malawi. Hij sloot vriendschap met chief Chitule en werd zelf ook ingewijd in het genootschap.
Gaandeweg ontwikkelde Curran een eigen manier van fotografisch vastleggen van de vele persoonlijkheden waaruit de geestenwereld is opgebouwd. Douglas fotografeerde de dansers in masker en kostuum. Niet tijdens een ritueel of publiek optreden, maar geïsoleerd, als individueel portret. De persoonlijkheden werden vastgelegd op een natuurlijke locatie, verbonden met het karakter van de uitgebeelde geest.
Douglas Curran fotografeerde met een 4x5 camera, op statief. Door extra kunstlicht te gebruiken zijn alle details haarscherp in beeld gebracht en ontstond een licht vervreemdend karakter, alsof de geesten licht uitstralen. Douglas Curran verbindt zo twee fototradities: die van de portretfotografie en van de antropologische documentairefotografie.
Maskerdansers in Malawi is tot en met 23 september 2007 te zien in de Galerie van het Tropenmuseum (Linnaeusstraat 2, Amsterdam).

Diepe Wildernis

In de Parkzaal van het Tropenmuseum in Amsterdam staat de sertão centraal: het dorre, dunbevolkte binnenland van Brazilië. De expositie Diepe Wildernis toont werk van twee fotografen: Mark Nozeman uit Nederland en Marcelo Greco uit Brazilië. Zij portretteerden het leven in de binnenlanden van Brazilië en lieten zich daarbij inspireren door het beroemde boek uit 1956 van de Braziliaanse auteur João Guimarães Rosa 'Grande sertão: veredas' (Diepe wildernis: de wegen).
De verhalenbundel 'Grande sertão' is het meest gelezen boek van João Guimarães Rosa (1908-1967). De beroemdste Braziliaanse auteur van de 20e eeuw, leerde de sertão en zijn bewoners grondig kennen tijdens zijn reizen als plattelandsdokter. In zijn boek beschrijft hij de werkelijkheid van het harde leven in dit gebied. En meer dan dat: voor João Guimarães Rosa is de sertão de wereld, en het reizen door de sertão verbeeldt de reis door het leven.
De tentoongestelde foto's in het Tropenmuseum zijn geen letterlijke weergaven van het Braziliaanse landschap. Veel meer gaat het over de belevingswereld van de mensen die er wonen. Over hun persoonlijke, dikwijls harde bestaan, maar ook over de universele waarden van de mens, zekerheden, onzekerheden en raadselachtigheden. De fotografen Mark Nozeman en Marcelo Greco registreerden, eik op hun eigen wijze, een poëtische verbeelding de streek van João Guimarães Rosa. Een nu nog geïsoleerde, maar langzaamaan verdwijnende wereld, die haaks staat op de grootstedelijke Braziliaanse samenleving en de toenemende globalisering. De visies en beelden van Mark Nozeman en Marcelo Greco contrasteren, maar vullen elkaar ook aan. De foto's van Mark Nozeman zijn scherp, helder, hebben contour en veel licht, het soms ondraaglijke licht van de sertão. Ook in het werk van Marcelo Greco is het licht vaak de hoofdpersoon, maar heel anders. Zijn clair-obscur, waarin soms slechts fragmenten te zien zijn van gezichten of handen van vrouwen, doet dikwijls denken aan het licht van Hollandse meesters uit de zeventiende eeuw. Zijn sfeervolle foto's zijn te 'lezen' als verhalen, waarin de feiten zijn weggelaten.
Tropenmuseum, Linnaeusstraat 2, Amsterdam, t/m 27 januari 2008

De laatste cd-rom van CultuurArchief.nl is een aanrader voor kunstenaars en kunstliefhebbers.
Op de derde cd-rom in de reeks van Cultuur Archief zijn 400 artikelen bijeengebracht over kunst en cultuur.
Deze culturele cd-rom bevat een schat aan informatie en talrijke kleurige afbeeldingen.
Kunst op cd-rom