Robert Zandvliet

Overzicht met schilderijen uit openbare en particuliere collecties

Robert Zandvliet (Terband, 1970) oogstte al op jonge leeftijd waardering met zijn schilderijen. In 1996 maakte Robert Zandvliet gebruik van een gastatelier van De Pont en nam het museum werk van hem op in de collectie. In de afgelopen jaren heeft hij zich met succes in het buitenland gepresenteerd. Het grote overzicht met schilderijen uit openbare en particuliere collecties uit Europa en de Verenigde Staten, wordt na Bonn nu ook bij De Pont getoond.
Op overtuigende wijze laat Zandvliet hier zijn volstrekt eigen handschrift en beeldtaal zien. Bij de tentoonstelling verschijnt een publicatie met artikelen van Volker Adolphs en Max Wechsler en een interview door Hans den Hartog Jager.

Alledaagse voorwerpen

Robert Zandvliet werd halverwege de jaren negentig bekend met schilderijen van alledaagse voorwerpen als een televisie, een fototoestel, een chocoladereep of een haarspeld, die hij in breed geschilderde kleurvlakken en contourlijnen weergaf. De dunne temperaverf (een mengsel van eigeel, water, lijnolie en pigment) geeft de voorstellingen een helder en transparant karakter. In Italië was Robert Zandvliet gefascineerd geraakt door de oude frescotechniek, waarbij de verf snel en zonder corrigeren moest worden aangebracht. Dezelfde trefzekerheid is in Zandvliets lijnvoering terug te vinden. Zijn vroege werken kenmerken zich door monumentale vormen en intense kleurvlakken. Met beperkte middelen wordt een suggestie van grote ruimtelijkheid opgeroepen. Zandvliet schildert op de grens van figuratie en abstractie. De vormen zijn herkenbaar maar lijken slechts een aanleiding om tot een eigen beeldende taal te komen.

Brushwood

Eind jaren negentig worden de voorstellingen losser en de schilderbeweging dynamischer. De tentoonstelling "Brushwood" in het Stedelijk Museum Amsterdam (2001) liet voornamelijk werk zien met een landschappelijk karakter. Robert Zandvliet gebruikt het landschapsthema als een metafoor voor de schilderkunstige ruimte, die hij met brede kleurbanen en een zwierig handschrift weet op te roepen. Kunstenaars die hem tot voorbeeld dienen, zijn de 17e-eeuwers Hercules Segers met zijn grillige landschappen en Philips Koninck met zijn magistraal geschilderde vergezichten. Vooral hun experimentele werkwijze heeft tot het uitdiepen van de eigen beeldtaal geïnspireerd. Hierbij controleert Robert Zandvliet de voorstelling en maakt hij weloverwogen gebruik van de beeldende middelen.

Licht en kleur in het landschap

Zandvliet is geboeid door licht en kleur in het landschap. In de documentaire Hollands Licht vertelde hij over het verschil tussen het droge licht in Italië en het romige licht in Nederland. De kleuren zijn hier vetter en geven de vormen meer volume. De wolkenluchten bij schilders als Van Goyen en Weissenbruch noemt hij onvergelijkbaar met die van bijvoorbeeld Piero della Francesca.
Na de landschappen met hun lange horizon en lage perspectief schilderde Robert Zandvliet een serie bovenaanzichten van autosnelwegen, weergegeven als kronkelende lussen en kleurrijke verfbanen. De voorstellingen zijn platter en bestaan uit een beweeglijk patroon van kwartstreken. Op veel plaatsen is de verf transparant, waardoor de gelaagdheid in kleur zichtbaar is. Met het oog kan de beweging van het schilderen worden gevolgd in de banen die over het doek getrokken zijn.

Recent werk

Deze ontwikkeling zet zich door in het meest recente werk, waarin de bewegingen korter en feller lijken. Uit deze landschappen is de horizon verdwenen. Na de lichte landschappen uit de "Brushwood"-tentoonstelling en de geschilderde autosnelwegen is Zandvliet aan een serie nachtschilderijen begonnen. Een aantal grote doeken toont verticaliteit, waarin de verf als in een cascade in een kolkende beweging is gekomen. Hiervoor is de lichtreflectie op een wateroppervlak het uitgangspunt. De schittering van het licht in de duisternis is weergegeven in korte, kronkelige kwartstreken. Ook in enkele recente werken op papier is de verf in een turbulentie van vegen, spatten en vervloeïngen gekomen. Het zijn studies van lichtreflecties die doen denken aan de vroegere serie monotypes die hij in New York maakte, landschappen met grillig gevormde bomen, stronken en struikgewas. Maar de werkelijke onderwerpen van de recente serie zijn de ruimte en het licht die in de prachtige zwart-witdrukken tot uitdrukking komen. Uiteindelijk is het de schilderkunst zelf die door Zandvliet centraal wordt gesteld in een voortdurende herdefiniëring van haar mogelijkheden.

Tentoonstelling

De Pont Tilburg
Wilhelminapark 1, Tilburg
Van 10 september 2005 t/m 8 januari 2006

Afbeelding

Zonder titel, 2003

Informeer uw vrienden

Geef uw reactie via Facebook of laat weten wat u vindt van dit artikel via of Twitter of Google +1

Tweet

Follow @absolutefigures

Lees verder: meer informatie over Kunst en Kunstenaars

Kunst Actueel
Kunst Actueel september 2005
Hugo Claus
Lehmbruck, Rodin en Maillol
Manfred Lehmbruck
Oog in oog
Paleizen voor prinsen en burgers

De laatste cd-rom van CultuurArchief.nl is een aanrader voor kunstenaars en kunstliefhebbers.
Op de derde cd-rom in de reeks van Cultuur Archief zijn 400 artikelen bijeengebracht over kunst en cultuur.
Deze culturele cd-rom bevat een schat aan informatie en talrijke kleurige afbeeldingen.
Kunst op cd-rom