Tegenwoordigheid van geest

Keuze uit de collectie door Wolfgang Tillmans

Het Stedelijk Museum in Amsterdam nodigt regelmatig kunstenaars uit om een keuze te maken uit de collectie, gekleurd door hun eigen artistieke perspectief. Deze keuze wordt ook verbonden aan een nieuwe aanwinst. Ditmaal geeft de Duitse kunstenaar Wolfgang Tillmans (1968) een eigenzinnige visie op de collectie, die tegelijkertijd een verrassende context biedt aan zijn eigen oeuvre. In deze serie werd eerder de presentatie van Tino Sehgal (2006) genomineerd voor de AICA Award.

Levensgevoel

Wolfgang Tillmans staat bij het grote publiek bekend als fotografisch vertolker van een hedendaags levensgevoel waarin muziek en subcultuur, maar ook sociale betrokkenheid kernbegrippen zijn. De scheidslijn tussen 'queer' en 'straight', tussen 'high en low culture' lijken in zijn werk geen rol te spelen. Zijn vroege beelden van vrienden, activisten en kunstenaars gelden als uitdagend, rauw, romantisch en seksueel geladen. Het afgelopen decennium heeft de horizon van Wolfgang Tillmans zich verder verbreed. Met zijn specifieke manier van beelden maken doet hij verschillende onderwerpen aan, zoals natuur, politiek, religie en wereldthema's als de aids-crisis.
Tillmans werkt als het ware aan een catalogus waarin eik beeld op zichzelf kan staan, maar tegelijkertijd ook onderdeel is van een groter geheel. In iedere tentoonstelling brengt hij nieuwe combinaties van die beelden tot stand.

Werk en ruimte

Fotografie en installatie gaan bij Wolfgang Tillmans hand in hand en zijn voor hem in feite ondeelbare expressiemiddelen. Vooral de laatste jaren is de relatie tussen werk en ruimte centraal komen te staan. Ook de abstracte kwaliteiten van zijn werk zijn steeds prominenter geworden sinds hij abstraherende processen op beelden losliet door ze vele malen door het fotokopieerapparaat te halen, in een hoge resolutie te scannen en vervolgens tot grote afdrukken op te blazen. Recenter zijn de volledig abstracte composities die in de donkere kamer tot stand komen door de directe manipulatie van licht op papier. Het toeval speelt daarbij ook een grote rol.

Tegenwoordigheid van geest

De titel van de tentoonstelling verwijst naar de open en alerte blik waarmee Wolfgang Tillmans de wereld om zich heen beschouwt en hoe hij daar via een rijk en divers beeldrepertoire op reflecteert. Voor de tentoonstelling in het Stedelijk Museum brengt Tillmans zijn eigen werk in verband met een aantal artistieke geestverwanten die op hun eigen wijze blijk geven van een 'tegenwoordigheid van geest'. Bijvoorbeeld vanwege hun open en vrije benadering van beeld en materiaal, zoals de Duitse kunstenares Isa Genzken, met wie Wolfgang Tillmans een aantal malen exposeerde. Ook toont hij werk van kunstenaars die hun eigen beeldarsenaal steeds opnieuw inzetten, zoals René Daniëls en Daan van Golden. Zijn eigen experimenten met de abstracte kwaliteiten van het fotobeeld brengt hij in dialoog met het werk van Ellsworth Kelly, Morris Louis, Larry Bell, Robert Mangold, Bruce Nauman en Niele Toroni. De sociaal-politieke kant van zijn oeuvre komt tot uiting in zijn keuze voor Roberto Matta, Peter Hujar en Timur Novikov.

Stedelijk Room

Bijzonder onderdeel van de tentoonstelling is de installatie die Wolfgang Tillmans speciaal voor het Stedelijk ontwikkelde en die door het museum aangekocht werd: de Stedelijk Room. Daarin combineerde Tillmans abstracte beelden met portretten, landschappen, stillevens en stadsgezichten. Hij selecteerde nieuwe foto's naast iconische beelden die reeds lang niet meer beschikbaar zijn en die hij ter beschikking stelde uit zijn eigen collectie. Wolfgang Tillmans gaf de installatie op punten een Amsterdams en Nederlands karakter, met het zelfportret "Mosshat" (1988) en een foto van een schilderij van Willem van Oranje. Ook is er een beeld dat refereert aan een van de eerste abstracte composities die de kunstenaar maakte ter gelegenheid van de tentoonstelling "From The Corner of the Eye" in 1998 in het Stedelijk in Amsterdam.

Afbeelding

Wolfgang Tillmans, Police Helicopter, 1995 uit de Stedelijk Room

Tentoonstelling

Stedelijk Museum CS
Oosterdokskade 5, Amsterdam
Van 20 juni t/m 30 september 2008

Uw Reactie

Geef uw reactie via Facebook of laat weten wat u vindt van dit artikel via of Twitter of Google +1

Tweet

Follow @absolutefigures

Lees verder: meer informatie over Kunst en Kunstenaars

Actuele exposities
Tentoonstellingen juli / augustus 2008
Beeldschoon en Europa
Thorsten Brinkmann
Sebastian Gögel

De laatste cd-rom van CultuurArchief.nl is een aanrader voor kunstenaars en kunstliefhebbers.
Op de derde cd-rom in de reeks van Cultuur Archief zijn 400 artikelen bijeengebracht over kunst en cultuur.
Deze culturele cd-rom bevat een schat aan informatie en talrijke kleurige afbeeldingen.
Kunst op cd-rom