Bozzetti in Rijksmuseum Twenthe

Olieverfschetsen uit de barok

Bozzetti, in olieverf geschilderde schetsen op doek, werden ter voorbereiding van altaarstukken, schilderijen of monumentale fresco's gemaakt. Het Rijksmuseum Twenthe in Enschede toont ruim vijftig unieke kunstwerken uit de collectie van de Alte Galerie am Landesmuseum Joanneum in Graz.
De olieverfschetsen geven niet alleen een goed beeld van het voorbereidend werk dat voor grotere kunstwerken nodig was, maar zijn ook treffende voorbeelden van de virtuoze barokke schilderkunst.
De olieverfschetsen hadden een bijzondere waarde voor kunstenaars, omdat ze bij de totstandkoming van opdrachten een grote rol speelden. Ze werden aanvankelijk door de kunstenaar zelf verzameld en daarna aan andere kunstenaars doorgegeven, geschonken of nagelaten. Ze werden als kostbaar goed beschermd en verhandeld. Toen de interesse voor het creatieve proces vanaf de 18e eeuw groeide, werden de bozzetti des te belangrijker voor collectioneurs.

Bozzetto

Een bozzetto moest de indruk van een kunstwerk in het groot kunnen simuleren. In de barok en het rococo was het belangrijk dat een bozzetto de werking van de kleuren en vooral die van het licht liet zien. Het moest duidelijk zijn welke gebaren en emoties in het schilderij vooral tot uiting zouden komen. Zo zijn bepaalde partijen precies geschilderd of benadrukt, terwijl andere vluchtig en vaag geschilderd zijn. Een bozzetto moest ook ruimtelijkheid suggereren, waarmee zowel de modellering van de lichamen als de dieptewerking kon worden beoordeeld. Een bozzetto kan wezenlijk van karakterverschillen met het uiteindelijke schilderij. De schets is vaakzwieriger, vrijer, levendiger, soms zelfs wild of extatisch. Vaak getuigt de schets van een buitengewone kleurrijke, ruimtelijke en schilderkunstige vrijheid. In het latere altaarstuk of fresco is deze vrijheid vaak geringer.

Kunstenaars

De tentoonstelling in het Rijksmuseum Twenthe laat werken zien van bekende Oostenrijkse kunstenaars als Franz Anton Maulbertsch, Paul Troger en Martin Johann Schmidt (bijgenaamd Kremser Schmidt), enkele Italiaanse meesters als Carlo Innocenzo Carlone, Pietro Damini, Giovanni Battista Pittoni en Francesco Solimena, en Duitse kunstschilders als Georg Anton Urlaub en Johann Christian Thomas Winck.

Activiteiten

De tentoonstelling in Enschede kwam tot stand dankzij een nauwe samenwerking tussen het Groeningemuseum, Brugge, de Alte Galerie am Landesmuseum Joanneum, Grazen het Rijksmuseum Twenthe. Bij de tentoonstelling in het Rijksmuseum Twenthe werd de cursus Bozzetti, virtuoze barok ontwikkeld. Deze cursus besteedt in vier bijeenkomsten en een rondleiding niet alleen aandacht aan de geschiedenis en ontwikkeling van deze barokke schilderkunst, ook het boeiende muziekleven in de barok komt in deze cursus uitgebreid aan bod.

Publicatie

Bij de tentoonstelling is een rijk geïllustreerde catalogus verschenen, met teksten van Ulrich Becker, Christine Rabensteiner en Paul-Bernhard Eipper.

Tentoonstelling

Rijksmuseum Twenthe in Enschede
Van 7 februari t/m 1 juni 2009

Uw Reactie

Geef uw reactie via Facebook of laat weten wat u vindt van dit artikel via of Twitter of Google +1

Tweet

Follow @absolutefigures

Lees verder: meer informatie over Kunst en Kunstenaars

Actuele exposities
Tentoonstellingen februari 2009
Koning Eenoog Geschiedenis cd-rom
Jan Jansen en Swip Stolk
Christian Schad
Atelier Ossip
Man Ray

De laatste cd-rom van CultuurArchief.nl is een aanrader voor kunstenaars en kunstliefhebbers.
Op de derde cd-rom in de reeks van Cultuur Archief zijn 400 artikelen bijeengebracht over kunst en cultuur.
Deze culturele cd-rom bevat een schat aan informatie en talrijke kleurige afbeeldingen.
Kunst op cd-rom