Hendrik Berlage

Tentoonstelling Berlage Totaal

Het Gemeentemuseum Den Haag, dat ook wel gezien wordt als het mooiste museum van Nederland is het laatste meesterwerk van de internationaal bekende Nederlandse architect H.P Berlage (1856-1934). Het museum bestaat dit jaar 75 jaar. Helaas mocht Hendrik Berlage de opening van deze modernistische tempel zelf niet meer meemaken. Hij overleed een jaar eerder.
Hendrik Berlage was de belangrijkste Nederlandse architect van de twintigste eeuw, hij liet zich onder anderen inspireren door de Amerikaanse architect Frank Lloyd Wright. Tot op de dag van vandaag geniet Berlage internationaal aanzien.

Architect en ontwerper

Dit najaar jubileert het Gemeentemuseum Den Haag met een grootse tentoonstelling, gewijd aan deze bijzondere architect van nationale pronkstukken als de Beurs van Berlage in Amsterdam, het Jachtslot Sint Hubertus in Otterlo en natuurlijk het Gemeentemuseum zelf. In deze tentoonstelling staat Berlage als totaalkunstenaar centraal; zijn bouwkunst, Hendrik Berlage als persoon, maar vooral ook zijn ontwerpen voor het interieur als ameublementen, serviezen en metaalwerk, als ook zijn typografische werk wordt getoond in deze tentoonstelling.

Levensloop Berlage

Hendrik Berlage werd geboren in Amsterdam als zoon van liberale ouders. Zelf was hij een echte socialist. Hendrik Berlage onderhield contacten met Ferdinand Domela Nieuwenhuis en ook geëmancipeerde vrouwen als Geertruida Hofstede de Groot behoorden tot zijn klanten- en kennissenkring. Hendrik Berlage kende iedereen, hij was wat schuchter, maar bevond zich in de voorhoede van artistiek en politiek Nederland. Zo behoorden vakbondsman Henri Polak, schrijver Frederik van Eeden en schilders Richard Roland Holst en Jan Toorop tot zijn vriendenkring.
In eerste instantie probeerde Hendrik Berlage kunstenaar te worden. Hij schreef zich in aan de Rijksakademie van Beeldende Kunsten in Amsterdam, maar verder dan het maken van aardige schilderijtjes kwam hij niet. Hij vervolgde zijn opleiding aan de prestigieuze 'Eidgenössische Polytechnische Schule' in Zurich. Hij leerde hier over de samenhang tussen architectuur en kunstnijverheid, wat later van grote invloed zou zijn op zijn werk. Hoewel hij zijn praktijk aanving in een tijd waarin het negentiende-eeuwse historisme hoogtij vierde, richtte hij zich al snel op een rationalistische bouwstijl.

Vooruitstrevend

Zijn eerste meubelontwerpen waren in hun versieringsloze verschijningsvorm vooruitstrevend, maar vrijwel volledig verstoken van modern comfort. Hendrik Berlage had een voorliefde voor eerlijk materiaalgebruik met als consequentie dat bijvoorbeeld hout niet mocht worden gebogen. Dit geldt ook voor zijn bouwwerken waarin baksteen de boventoon voerde en de enige versiering het decoratieve metselwerk was. Ook in andere ontwerpen is de versiering van Berlage sober, de negentiende-eeuwse decoratieve cultuur beschouwde hij als tijdrovend en onbevredigend. Berlage gooide de negentiende-eeuwse ontwerptradities overboord en ontwierp van binnen naar buiten, het exterieur was een afspiegeling van het interieur. Dat hij hiermee succesvol was, blijkt uit de vele opdrachten die hij ontving voor stadsvernieuwing, bruggen en openbare gebouwen in grote steden als Amsterdam en Den Haag.
Bij de tentoonstelling 'Berlage Totaal' verschijnt het boek H. P. Berlage. Architect en ontwerper door Yvonne Brentjes en Titus M. Eliens. Dit boek kost 24,95 euro.

Afbeeldingen

1) Glazen plafond van de Erezaal, anno 2010.
2) Eikenhouten buffet met beslag, 1899-1900.

Tentoonstelling

Gemeentemuseum Den Haag 27 november 2010 t/m 27 februari 2011

Informeer uw vrienden

Geef uw reactie via Facebook of laat weten wat u vindt van dit artikel via of Twitter of Google +1

Tweet

Follow @absolutefigures

Lees verder: meer informatie over Kunst en Kunstenaars

Kunst Actueel
Kunst Actueel december 2010
Cecily Brown
Imi Knoebel
László Moholy-Nagy
Maori
Julian Schnabel Polaroids
Werner Bischof
Pablo Picasso
Robbie Cornelissen
James Ensor
Marcel Dzama

De laatste cd-rom van CultuurArchief.nl is een aanrader voor kunstenaars en kunstliefhebbers.
Op de derde cd-rom in de reeks van Cultuur Archief zijn 400 artikelen bijeengebracht over kunst en cultuur.
Deze culturele cd-rom bevat een schat aan informatie en talrijke kleurige afbeeldingen.
Kunst op cd-rom